آتشکده کوسان

آتشکده کوسان

آتشکده کوسان

آتشکده کوسان مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بهشهر، روستای آسیاب سر واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۸۰ با شمارهٔ ثبت ۵۴۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

کوهستان که نام قبلی آن «کوسان» نیز بوده دارای قدمت بسیار زیادی است و تاریخ آن به قبل از اسلام و حتی قبل از تاریخ بر می‌گردد.

کوسان بی نقطه بر وزن سوزان نام شخصی بوده نائی و نی نواز که در زمان یکی از سلاطین قدیم می‌زیست و کوسان نوعی از خوانندگی را نیز گویند.

به طور کلی ناحیه جنوبی دریای مازندران به ویژه اطراف بهشهر از گذشته بسیار دور از اهمیّت سیاسی، تاریخی ونظامی فوق‌العاده‌ای برخوردار بوده است.

مطالب پرطرفدار سایت:  ناهارخوران

بررسی و کاوش‌هایی که در سواحل دریای مازندران مانند غارِ هوتو و غار کمربند، که نزدیک آبادیِ «شهید آباد»(تروجن) که در مجاورت کوهستان و آسیاب سر قرار دارد، انجام گرفته قدمت این ناحیه را به دوره غانشینیِ بشر رسانده است.

بنا بر گواهی تاریخ، قریه‌ای که اکنون به کوهستان معروف است زمانی «طوسان» نام داشت که به دست «طوس نوذر» که از خاندان «کیانیان» بوده بنیاد شده است.

و سبب بنایش را آن دانند که طوس نوذر فرمانده لشکر «کیخسرو» بود که در امور سلطنتی همواره کار شکنی می نموده و با «فریبز» پسر «کیکاوس» هم آهنگی نشان می‌داد، از این رو هنگامی که کیخسرو بر حریفان خود غالب شد با جمعی از آل نوذر به جانب طبرستان روانه شد و مدتی را در بیشه «ناروَن»، که یکی از نواحی طبرستان بود، پناه گرفت و چندی بعد قصبه‌ای در «پنجاه هزار» در محلّی که معروف به کوسان بود، ساخت و آن را «طوسان» نامید.

مطالب پرطرفدار سایت:  چشمه بلقیس چرام

بعد از حمله اعراب و مسلمانان به سرزمین ایران «باو» نوه «کیوس» از یزدگرد سوم در ری جدا شد وبه کوسان رفت و ظاهراً قصد داشت پس از جمع‌آوری سپاه به یزدگرد بپیوندد و با مسلمانان نبرد کند ولی به این آرزوی خود نرسید زیرا که یزدگرد به سرزمین خراسان رسید و در همان جا کشته شد.

جریان قتل یزد گرد به گوش وی رسید و طبق رسوم و آداب زمان آتش پرستان در آتشکده کوسان گوشه نشینی اختیار کرده و بر طبق رسوم و آداب آتش پرستان با سر تراشیده به نیایش و عبادت مشغول شد.

از آثار به جای مانده تاریخی به دست می‌آید که مردم طبرستان در زمان ساسانیان پیرو دین زرتشت بوده‌اند.

مطالب پرطرفدار سایت:  زندان دیو در تخت سلیمان

در کوهستان نیز آتشکده‌ای از دوره ساسانیان به جا مانده است که بنای آن را به «کیوس جد باو» نسبت داده‌اند.

در زمان قبادِ ساسانی چند جای از مازندران و طبرستان آباد شد و از آن جمله آتشکده شهر کوسان بود که به دست کیوس فرزند بزرگ قباد و برادر انوشیروان در موقع حکمرانی او در قسمت طبرستان و مازندران بنیاد گردید.

نقطه‌ای که آتشکده ساخت هنوز بقایای آن در آسیاب سر(وجود دو قلعه تاریخی در ضلع جنوبی) باقی است و به همان نام خوانده می‌شود.